Batzuetan, norbaiti galdetzen diodanean “zure pribatutasuna seguru dagoela uste duzu?” Oro har, ezetz erantzun ohi da. Erantzun hori ohikoa eta normala da, baina gehien kezkatzen nauena ondoren jendeak esan ohi duena da: “Ez daukat ezer ezkutatzeko”. Esaldi hau entzun ondoren, nik honako hau esaten dut: “Horrela bada, utzi zure telefono mugikorra bost minutuz bakarrik”. Hori entzutean, jendeak berehala esaten du ezetz, gero zerbait, oso gutxi bada ere, gorde edo babestu egin behar dute.

Argi daukagu, gure pribatutasuna garrantzitsua dela, teknologiak hain azkar eboluzionatzen du, non batzuk bera bezain azkar joaten garen, baina jende asko ez doa hain azkar. Duela hilabete batzuk esperimentu txiki bat egin nuen 13 urteko nerabe batekin eta haren gurasoekin. Gaztearen ikastetxean, Googleren zerbitzuak erabiltzen dituzte denetarako (Gmail, Google Drive, ChromBook). Ez da lan metodo hau erabiltzen duen ikastetxe bakarra, gehienek lan egiteko modu hau erabiltzen dute, neska gazte honengandik lor nezakeen emaitza ikasle askorengandik izan zezakeela pentsatu nuen.

13 urteko ikaslearen gurasoen baimenarekin, laurok elkartu ginen gaztearen ordenagailuarekin. Kasu honetan, ez zen beharrezkoa berak bere ikastetxean erabiltzen duen ordenagailua erabiltzea, Gmail kontuarekin, berak ikasle gisa erabiltzen duena, edozein ordenagailutan erabil dezake, baina bere Gmail pertsonalak ezin du Chrombook ordenagailuan erabili.

Ordenagailu pertsonala piztu eta URL honetara joan ginen: https://myactivity.google.com/ (Google my activity). Webgune honetan, hiru kategoria ikusi ahal izango ditugu. Alde batetik, Googlek Interneten bilatzen ditugun gauzei buruz, YouTuben bilatzen eta ikusten duguna eta geografikoki non egon garen. Helbide honetara sartu ginenean neska honek bere ikastetxean erabiltzen duen Gmail kontua erabiliz, konturatu ginen hiru kategoria horietatik, bat aktibatuta zuela, bi  aldiz, desaktibatuta, aktibatuta zeukan bakarra Youtubeko bilaketak zen.

Emaitza orokorra, ez ikasleak berak, ez gurasoek, ez zutela horren berri izan beren ikastetxean izan zen. Amak hori guztia jakin eta ikusi zuenean, berak gauza bera egin zuen bere telefono mugikor pertsonalarekin. Hala badagokio, hiru kategoriak aktibatuta zituen. Geolokalizazioan gordetako informazioa aztertu genuen; guztira, 5 urteko informazioa erregistratu zen egunero bere mugimenduei buruz, eta berehala eskatu zidan dena ezabatzeko.

Amari eta alabari buruz erregistratutako informazio guztia ezabatu nuen, baina zenbat ikasle adingabe egongo dira egoeera berdinean? Gmail erabiltzen baduzue eta zuen seme-alabek Gmail erabiltzen badute beren ikastetxean, Googlemyactivity estekan sartu eta ahal duzuen guztia ezabatu eta gero kategoriak desaktibatu. Googlek informazio hori guztia gorde ez dezan, Googleren edozein produktutan sartzen zaretenean, “Saioa itxi” behar duzue; bestela, Interneten egiten duzuen guztia erregistratuko da, PCa, mugikorra edo tableta erabiliz. Hirugarren pertsona bat beste egun batean sartzen bada gailu horretara, bilatzen duzuen guztia ikus dezake, eta hori informazio pribatua da.

Ez dago zalantzarik hori arazo orokorra dela gure gizartean; horregatik, nire aholkua ProtonMail bezalako zerbitzuak erabiltzea da, zuen informazio guztia babestuta eta zifratuta egongo da, inork ez du sarbiderik izango, erabiltzaileak bakarrik informazioa eskuratzeko aukera izango du.